Zahter (Kekik) ve Faydaları

cicek_04042008003720

Bilinen ismi ile zahter sağlığınız açısından çok önemli bir bitkidir. Eğer hazımsızlık ve  karın şişliği çekiyorsanız birebir çözüm …..
Kekik (Zahter ): Kekik çok güçlü bir antiseptik olarak biliniyor Kekik yağından elde edilen timol birçok ilaçta, hatta ameliyatlarda yara temizlemek için kullanılıyor Eski zamanlarda salgın hastalıklarda kullanılan kekik günümüzde de grip salgınlarında bol bol kullanılmalı Ve boğmaca olana, öksürene, bronşite yakalanana, midesi rahatsız olana, ishal olana, adet sancısı çekene kekik çayı içirmeli Böcek sokmalarında deriye sürülerek kullanılan kekik, cilt hastalıklarında da banyo suyuna atılarak kullanılabiliyor.

Zahterin Farklı isimleri Mevcut : Anzer çayı, Zahter, Adi kekik (Akdeniz kekiği), Beyaz kekik, Catır – Girit kekiği, Güveyotu, Thymus vulgaris, Thymus, Thym Botanik Bilgi  olarak adlandırılmaktadır.

Ballıbabagiller familyasındandır.Güneşli yerleri seven, genellikle çorak topraklarda yetişen çok yıllık bir bitkidir. Boyları 15 – 40 cm arasındadır. Yaprakları karşılıklı, bir sonraki ile ters, oval, eliptik veya yumurta şeklinde, koyu yeşil renkli sapsız veya kısa saplıdır. Çiçekleri geriye doğru çan şeklinde, pembe, pembemsi kırmızı, eflatun veya pembemsi beyaz renktedir. Kökleri saçak şeklinde, gövdenin alt kısmı odunsu ve üst kısmı oldukça sık çatallıdır.


Toplanması – Kurutulması :
Kekik otu Haziran’dan Ekime kadar topraktan 4-5cm yukarıdan veya sürgünleri kesilerek güneşli havadar yerlerde kurutulur ve ısının 35C°’yi geçmemesine dikkat edilir..

Zahterin Faydaları Nelerdir.?

Bedeni kuvvetlendirir Hazmı kolaylaştırır.
İştahsızlığı giderir Sinirleri kuvvetlendirir
Kalp çarpıntısını keser Yemeklerin bozulmasını önler
Bağırsak iltihabını iyileştirir İdrar söktürür.
Aybaşı kanamalarının düzenli olmasını sağlar.
Bağırsak solucanlarının düşürülmesine yardımcı olur
Böbrekteki ve mesanedeki mikropları öldürür
Kan dolaşımını düzenler
Müzmin öksürük, astım, bronşite faydalıdır
Kekik suyu ile banyo romatizmayı dindirir
Kandaki şeker miktarını azaltır

Hamileler ve guatr olanlar kullanmamalıdır! (BURAYA DİKKAT)

Zahterin kullanım alanlarına bakınız ve faydasını görebilirsiniz.

Zahter Salatası: Zahter salatası yeni toplanmış zahter, soğan, maydanoz, kırmızı biber, zeytin yağı ve nar ekşisinden yapılan bir salatadır Zahterin ferahlık veren tadı ve zeytinyağının damakta kalan meyve tadı bir araya gelince daha önce hiç tatmadığınız bir lezzet ortaya çıkar.

Zahter (Kekik) çayı: Kekik çayı sindirim sistemi üzerinde son derece etkilidir Sindirimi kolaylaştırma, mide rahatsızlıklarına iyi gelme, iþtah açma özelliğiyle öne çıkan kekik çayı, ayrıca adet kanamalarını dengeler, kramplı adet ağrılarına iyi gelir, organizmayı güçlendirir ve ergenlik sivilcelerini engeller

Zahter (Kekik) yağı: Sızma zeytinyağı ile birlikte kullanılan kekik yağı, ağrının olduğu bölgeye masajla birlikte uygulanırsa acıyı dindirir ve ağrının yayılmasını engeller

Zahter (Kekik) suyu: Bağırsaklardaki parazitlerin düşmesini sağlar Yatıştırıcı özelliği vardır Spazm çözücüdür, organizmanın düzenli çalışmasını sağlar Mide için son derece faydalıdır Kolesterolü düşürür Böbrek ve kum taşlarında iyi sonuç verir Ağız, diş ve boğaz iltihaplarında gargara yapılırsa iyileştirici etki sağlar Sara krizini önler Vücuttaki fazla yağların yakımında etkilidir Mide, karın ve baş ağrılarında etkilidir

————————

Zahter Hatay’da tamamen doğal ortamı olan dağlardan toplanmaktadır. Yaygın olarak lezzet arttırıcı baharat olarak sofralarda kullanılan zahterin (kekik), birçok sağlık problemine iyi geldiği bilinmekte. Halk arasında “tahtacı otu”, “güvey otu” ve “pervane otu” olarak adlandırılan kekiğin; kolesterolü düşürdüğü, sara krizin önlediği, mide, karın ve baş ağrılarında etkili olduğu, ani spazmları çözdüğü ve ergenlik sivilcelerinin tedavisinde etkin rol oynadığı bilinmekte. Uzmanlar, kekik otunun ve kekik otundan yapılan çay ve yağların dikkatli ve ölçülü kullanılması halinde, birçok sağlık problemini kendiliğinden çözdüğünü belirtiyorlar.

Her yörenin kendine ait bir tadı vardır. Gaziantep, Kilis, İskenderun, Mardin ve Mersin yöresinde soğuk havalarda çaya sıcak alternatif olarak içilen, kahvaltılarda farklı bir tat olarak yenilen zahter bulunur.

Kekik olarak da bilinen zahter, Osmanlıdan günümüze kadar hayatın hep içinde yer almıştır. Bu güne kadar ulaşmasındaki en büyük etken güzel kokusu ve tadı yanında aynı zamanda şifa kaynağı da olmasıdır. Birçok hastalığa karşı insanları korurken, tedavi amaçlı olarak ta kullanılır.

Yetiştiği Yerler: Zahter özel olarak yetiştirilen bir kültür ürünü olmayıp yabani olarak kendiliğinden yetişir. Çimenlik tarla kenarlarında, orman kıyılarında ve çayırlardaki karınca yuvalarının üstünde hayat bulur. Güneş ve sıcak istediği için, toprak sıcaklığının fazla olduğu kayalık ve dağlık yerlerde çoğalır. Güneşli öğle sıcağında menekşe renkli çiçeklerden güzel koku yayıldığından, Haziran-Ağustos aylarında hayvanlarını otlatan çobanlar veya köylüler tarafından büyük emeklerle toplanır. Şifası yapraklarındadır. Bunlar saplarıyla toplanır, gölgede kurutulup kullanılacak hale getirilir.
Kullanıldığı Yerler: Zahter içecek çay ve kahvaltılık olarak tüketimin yanında karışımlar yapılarak çeşitli hastalıkların tedavisinde de kullanılır.

Zahter Çayı: Gaziantep ve yöresinde soğuk havalarda eşinizi dostunuzu ziyarete gittiğinizde size ilk sorulanlardan birisi, “çay mı alırsın yoksa zahter mi?” olur. Zahter, çaya alternatif sıcak içeceklerin başında gelir. Farklı tadı ve kokusu ile muhabbetlerin koyulaşmasına, dostlukların pekişmesine destek olur. Yöredekiler zahter çayını bazen çay ocaklarından söyleyebilecekleri gibi kendileri de yaparlar. Bir çay kaşığı dolusu bitki, bir fincan kaynar suda haşlanır ve demlenmesi için kısa süre bekletilir. Ya da 1 kahve kaşığı kekik, 1 su bardağı kaynar suda 10 dakika bekletilir. En pratik yapımı ise, çay süzgecine zahter taneleri konularak üzerinden sıcak su geçirilmesidir. Kaynatılması durumunda veya sıcak suda çok bekletilmesi sonucunda tadı acılaşır. Bu sebepten süzgeçten geçirilen zahter hemen tüketilmelidir. İçilen çay, zeka keskinliği, midede rahatlık, sabah öksürüğüne tutulmama ve genel bir rahatlık sağlamaktadır. Zahter çayı, içerisindeki en etkili madde olan eterli uçucu yağın (Thymol) yitirilmemesi için hiçbir zaman kaynatılmaz. Tüketimde düşükleri kolaylaştırıldığından hamilelerin kullanmaması tavsiye edilir.

Kahvaltılık Zahter: Kahvaltılık zahterin ortaya çıkması eskilere dayanır. Eskiler geçen yıldan kalan zahir elik hububatın arta kalanlarının değerlendirilmesi amacıyla zahteri kahvaltıda kullanmışlar. Bu da zamanla bir kahvaltılık kültürü doğurmuştur. Kahvaltılık zahtere; kavrulmuş nohut, leblebi, melengiç (yabani Antep fıstığı), kavun ve karpuz çekirdeği, buğday, mayana (rezene), küzbara, kimyon, sumak, susam, biber, tuz gibi baharatlar ilave edilir. Bu baharatların karışımı isteğe bağlıdır. İstenirse zahter tek olarak da kahvaltıda yenilebilir.

Eskiden ev hanımları komşuları toplayıp “soku” denilen taş dibeklerin etrafında halka oluştururlarmış. Zahteri muhabbet eşliğinde sokuların içerisinde toz haline getirirlermiş. Günümüzde artık bu gelenek makineleşme ile beraber yerini fabrikalara bıraktı. Kilis’te kahvaltılık zahter üreten Şekeroğlu Baharatçılık sahibi Ekrem Şekeroğlu, kahvaltılık zahterin gıda mühendislerinin kontrolünde üretildiğini, karışımlarında sağlık için yararlı olan bitkiler kullanıldığını söylüyor. Evlerde yapılanların iki ay içerisinde tüketilmesi gerektiğini belirtiyor. İki ayda tüketilmesi gereken zahter fabrikasyon üretimle tüm yıl boyunca kullanılabilir hale gelmiştir.

Kahvaltıda yenilmesinde diğer kahvaltılıklara göre farklılıklar vardır. Kahvaltı sofrasına bir kaseye toz haline getirilmiş kahvaltılık zahter konuluyor. Bir başka kaseye ise zeytin yağı konuluyor. Ekmek önce zeytin yağına daha sonra da zeytin yağının ıslaklığı ile zahtere bandırılıyor. Zahter vücuda zindelik verir, zeytin yağı ile beraber yenmesi sebebi ile sindirimi güçlendirir.

Bitkisel Tedavi Amaçlı Kullanıldığı Yerler: Günümüz insanları kimyasal ilaçlarla tedavinin yan etkilerinin de olması sebebi ile hastalıklarına çareyi doğada arıyor. Zahter doğada yetişen tabii ilaçların en faydalı olanlarından birisi. Bileşiminde; eterli uçucu yağ thymol (%50 civarında), carvacrol, borneol, cymol, pimen, tanen ve flavonlar içerir. Zahterin çiçekli sapı idrar söktürücüdür. Vücuttaki yağları eritir. Bu özelliğinden dolayı vücuttaki suyu atar. Hem kilo vermeye, hem de vücuttaki kan sirkülasyonunu hızlandırdığından dolayı kalbe faydalıdır. Spazm gidericidir. Böbrek taşlarının düşürülmesine yardım eder. Adet düzensizliği ve damar sertliğine iyi gelir. Kan şekerini düşürür. Salgı bezlerini uyarıp düzenli çalışmasını sağlar. Her türlü karın ağrısını ve gazı gidericidir. Iştah açıcı, hazmı kolaylaştırıcı, mide bulantısını teskin edici olarak kullanılır. Bağırsak parazitlerine karşı etkilidir. Baş ağrılarına iyi gelir. Geçici olarak tansiyonu düşürür. Hafızayı kuvvetlendirir. Sinirsel yüz ağrılarında kullanılır. Soğuk algınlığında kullanılır. Balgam söktürücüdür. Öksürük ve astım krizini yatıştırır. Bronşit ve uykusuzluğa iyi gelir. Kötürümlükte, sinir hastalıklarında, romatizma ve burkulmalarda kullanılır. Öksürüğe karşı, bal ile macun yapılıp yenir. Diş ağrısını giderir. Yara yanık ve apseleri iyileştirir. Ezik, burkulma, şişlik, morartı ve gut hastalığı, felç tedavisinde, romatizmada kullanılır. Egzama ve uyuzda kaynatılarak banyoda sürülür. Saç dökülmesine karşı faydalıdır; saçın fazla yağını alır.

Zahter tedavide kullanılırken bu konuda uzman kişilerden faydalanılmalıdır. Hastalıklar her ne olursa olsun önce doktora gidilmelidir.

Yolunuz Gaziantep ve yöresindeki illere düştüğünde zahterin tadına bakmadan, zahter eşliğinde, hal hatırdan sonra memleket meseleleri konuşmadan sakın ayrılmayın. Eğer bir de yatıya kalan misafirseniz akşamdan “Sizin buralarda kahvaltıda zahter yenirmiş” diyerek işinizi garantiye alın. Şehirden ayrılırken eşinize dostunuza hediye götürmek gerekiyorsa bunun zahter olmasına dikkat edin.

Hakkında Oltulu

Bunu da okuyabilirsiniz

Cola Zararlı mı?

Bir litre kolalı içecek yaklaşık 400 kalori eşdeğeri şeker, 0,15 gram kafein değişik miktarlarda renk …

Bir cevap yazın